Masz naście lat i tak do końca nie jesteś pewien, jak potoczą się twoje losy, jaki kierunek studiów wybierzesz? Tyle jest przecież możliwości. A gdyby tak dodać do tego jeszcze możliwość studiowania na wybranym Uniwersytecie w jednym z krajów Unii Europejskiej?
Podjąłeś decyzję, przekraczasz granicę, nie wyjmując paszportu z kieszeni, mieszkasz i studiujesz w... Brukseli, podejmujesz legalną pracę, podróżujesz, a ludzie, których spotykasz mówią wszystkimi językami świata i znakomicie znają język Państwa, w którym postanowili zamieszkać. Nieprawdopodobne? Ależ skądże! Wszystko to stanie się realne dla młodych Polaków wraz z wejściem Polski do Unii Europejskiej. Obywatele Unii mogą mieszkać, uczyć się, studiować, prowadzić interesy i pracować we wszystkich państwach członkowskich UE bez dodatkowych zezwoleń.

NAUKA - wraz ze wstąpieniem Polski do UE skończą się problemy z uznawaniem dyplomów. W 1997 roku w Lizbonie członkowie Rady Europy pod egidą UNESCO podpisali konwencję w sprawie uznawania dyplomów. Nie oznacza to oczywiście automatycznego uznawania dyplomów. Jedna rzecz to uznawanie dyplomów dla celów edukacyjnych, druga to uznawanie dyplomów dla celów zawodowych. Dyrektywy ogólne Komisji Europejskiej dotyczą uznawania kwalifikacji zawodowych danej osoby na obszarze całej UE. Tym samym polskie uczelnie i ich dyplomy będą akceptowane na takich samych zasadach co uniwersytety z innych krajów.
        Przedstawiona wizja naszego członkostwa wydaje się bardzo prawdopodobna. Z pewnością dzięki odpowiednim staraniom i podjętym decyzjom naszego rządu tak właśnie się stanie. Jednak to właśnie od młodych ludzi zależy, w jakim stopniu skorzystają oni z otwartych granic i zjednoczenia z UE.
        Warto pomyśleć o przygotowaniach do podboju Europy już dziś. Od czego należy zacząć? Z pewnością od nauki języków obcych! Dla podkreślenia tego ważnego faktu warto przypomnieć, że Komitet Ministrów Rady Europy oraz Komisja Europejska ogłosił ubiegły rok (2001) Europejskim Rokiem Języków.
        Wyrazem troski w przygotowaniu młodych ludzi do swobodnego odnalezienia się w strukturach szkolnictwa UE, z którego w niedalekiej przyszłości będą mogli skorzystać, są wprowadzone już zmiany w systemie kształcenia, takie jak: zmiana struktury szkolnictwa, międzynarodowa matura, edukacja dla rozwoju, edukacja europejska, licea profilowane, studia licencjackie, a także zmiany w programach nauczania. Zreformowana szkoła ma być miejscem przyjaznym dla uczniów i nauczycieli. Miejscem, gdzie przekazuje się nie tylko wiedzę, ale też uczy poruszania się we współczesnym świecie. Dzięki temu nowe pokolenia Polaków, pozbawione będą kompleksów, schematycznych postaw. W nowej szkole młodzi ludzie zyskają umiejętności pozwalające do odważnego poruszania się w nowoczesnym, globalnym świecie.
        Aby tak się stało, Rada Europy i Unia Europejska, jako najbardziej znaczące instytucje europejskie zajmujące się oświatą, koncentrują się w szczególności na specjalnych programach działania. Wkładają wiele wysiłku, aby młodzi dostrzegali w integracji korzyści również dla siebie. Programy edukacyjne Wspólnoty promują inwestowanie w rozwój człowieka, zwalczanie podziałów i nierówności społecznych. Wspierają dążenia do zdobywania wiedzy i podwyższania jakości usług edukacyjnych, promują kształcenie w toku całego życia człowieka. Umożliwiają one międzynarodową współpracę licznym podmiotom europejskich systemów edukacyjnych, w tym także instytucjom polskim, stwarzając szansę na poznawanie i przyjmowanie coraz bardziej elastycznych i innowacyjnych rozwiązań w dziedzinie oświaty, co niewątpliwie sprzyja zmianom i rozwojowi edukacji.
        Unia Europejska uznaje również za swoje zadanie wspieranie współpracy państw członkowskich, pogłębianie wymiaru europejskiego i udzielanie pomocy w szerzeniu znajomości Unii. Program SOCRATES (z 1995r.) jednoczy wszystkie instrumenty współpracy w zakresie edukacji ogólnej. W ramach podporządkowanych mu programów szczegółowych udzielana jest pomoc w określonych dziedzinach:
ERASMUS - współpraca szkół wyższych państw Unii Europejskiej. Wprowadzony system ECTS - Europejski System Transferu Punktów - (European Credit Transfer System) ma zapewnić jednolity sposób oceniania osiągnięć studentów na wszystkich Uniwersytetach posługujących się tym systemem punktowym.
COMENIUS - partnerstwo szkół podstawowych i średnich,
LINGUA - promocja nauki języków,
ADULT EDUCATION - kształcenie dorosłych,
ARION - zarządzanie edukacją.
LEONARDO DA VINCI - program, który wspiera działania na rzecz oświaty zawodowej, ale także szkół wyższych i nauki języków. Program ten stwarza możliwość korzystania z doświadczeń różnych krajów w tej właśnie dziedzinie. W ramach tego projektu można realizować staże, badania i analizy.
TEMPUS program przeznaczony jest dla krajów Europy Środkowe i Wschodniej, niepodległych, byłych państw Związku Radzieckiego, oraz Mongolii. Projekt ten rozwijać ma współpracę szkół wyższych.
MŁODZIEŻ DLA EUROPY (YOUTH FOR EUROPE) program, który obejmuje wymianę młodzieży między 15 a 25 rokiem życia.

        Celem wspólnotowej polityki w zakresie edukacji i kształcenia jest podnoszenie jakości nauczania, upowszechnianie nauki języków obcych, intensyfikacja wymiany młodzieży i kadry pedagogicznej, współpraca instytucji oświatowych wszystkich szczebli, podnoszenie szans zatrudnienia poprzez własne kształcenie, doprowadzenie do wzajemnej uznawalności dyplomów i okresów nauki oraz promocja kształcenia ustawicznego.
        Zgodnie z przepisami Traktatu o Wspólnocie Europejskiej, każde państwo jest odpowiedzialne za organizację swojego systemu edukacji i za treść programów nauczania. Jednakże Traktat o Unii Europejskiej wskazuje na europejski wymiar edukacji jako element wzbogacający narodowe programy nauczania. Wspólna Europa, wspólna edukacji, stały się płaszczyzną porozumienia dla młodych ludzi. Warto skorzystać z tej szansy, wolności wyboru, związanej z międzynarodowym przepływem dóbr kapitału i ludzi oraz wolności myśli związanej z przepływem idei, aby przygotować się do wkroczenia w nową rzeczywistość, za której tak naprawdę stwarzanie odpowiedzialni będziecie właśnie WY.

Przydatne adresy:
www.socrates.org.pl
www.men.waw.pl
www.proeuropa.org.pl
www.unia.gery.pl
www.europa.eu.int
www.cdr.gov.pl/pol/strona_UE.html
www.euro.staszic.waw.pl

Anna Gołuch